Back

ⓘ กระทรวงวัฒนธรรม (ประเทศไทย)




กระทรวงวัฒนธรรม (ประเทศไทย)
                                     

ⓘ กระทรวงวัฒนธรรม (ประเทศไทย)

กระทรวงวัฒนธรรม เป็นหน่วยงานราชการส่วนกลางประเภทกระทรวงของไทย มีหน้าที่ดูแลเกี่ยวกับวัฒนธรรม ภาษา ศาสนา และขนบธรรมเนียมประเพณีอื่น ๆ

                                     

1. ประวัติ

การดำเนินงานด้านวัฒนธรรมของชาติ มีการพัฒนาปรับปรุงและเปลี่ยนแปลงมาหลายยุคสมัย รูปแบบของหน่วยงานเริ่มจากกองวัฒนธรรม สภาวัฒนธรรมแห่งชาติและจัดตั้งเป็นกระทรวงวัฒนธรรมเมื่อวันที่ 12 มีนาคม พ.ศ. 2495 โดยจอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีในขณะนั้นดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมด้วย ใน พ.ศ. 2501 เนื่องจากสภาวะผันแปรทางการเมือง กระทรวงวัฒนธรรมจึงถูกยุบเลิกตามพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม โดยโอนย้ายไปสังกัดกระทรวงศึกษาธิการและอื่นๆ

ต่อมากระทรวงวัฒนธรรมได้รับการสถาปนาขึ้นใหม่ตามพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม เมื่อวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ถือเป็น 1 ใน 20 กระทรวงหลักของประเทศตามนโยบายปฏิรูประบบราชการของรัฐบาล

เมื่อวันที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2559 พระราชบัญญัติส่งเสริมกิจการฮัจย์ ฉบับที่ 3 มีผลบังคับใช้ ส่งผลให้ปลัดกระทรวงวัฒนธรรมต้องเป็นกรรมการในคณะกรรมการส่งเสริมกิจการฮัจย์แห่งประเทศไทย โดยมีกฤษศญพงษ์ ศิริ ปลัดกระทรวงวัฒนธรรมคนแรกที่เป็นกรรมการในคณะกรรมการส่งเสริมกิจการฮัจย์แห่งประเทศไทย

                                     

2. ตราสัญลักษณ์

ตราแรกของกระทรวงวัฒนธรรมนั้นเป็นรูปพระพรหม 4 หน้า 4 หัตถ์ ประทับอยู่บนดอกบัวบานโผล่จากน้ำ หัตถ์ซ้ายบนถือสมุดดำ หมายถึงศิลปวิทยา หัตถ์ซ้ายล่างถือประคำ เกี่ยวกับคะแนนนับ หัตถ์ขวาบนถือช้อนตักเนย แสดงว่าไม่มีอาวุธอย่างไร หัตถ์ขวาล่างถือหม้อน้ำ เกี่ยวกับน้ำอมฤต ภายในกรอบวงกลมเบื้องล่างมีอักษร "กระทรวงวัฒนธรรม"

ตราสัญลักษณ์เป็นรูปดวงประทีปภายในบุษบก เหนือหมู่ลายเมฆหมอก หมายถึง ปัญญาซึ่งเป็นรากฐานของวัฒนธรรม กรมศิลปากรเป็นผู้ออกแบบโดยศึกษาจากรูปแบบตราสภาวัฒนธรรมแห่งชาติ เมื่อ พ.ศ. 2485 และนำมาดัดแปลงปรับรูปแบบให้มีความเหมาะสมยิ่งขึ้น

                                     

3. หน่วยงาน

ส่วนราชการในสังกัด

  • สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย
  • สำนักงานปลัดกระทรวง
  • กรมศิลปากร
  • สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์
  • สำนักงานรัฐมนตรี
  • กรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • กรมการศาสนา

หน่วยงานภายใต้การกำกับดูแล

  • ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร องค์การมหาชน
  • ศูนย์คุณธรรม องค์การมหาชน
  • หอภาพยนตร์ องค์การมหาชน
  • กองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์
                                     

4. โครงการสำคัญภายใต้กระทรวงวัฒนธรรม

  • โครงการการแสดงศิลปกรรมร่วมสมัยนานาชาติ Thailand Biennale.โดยสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย
  • โครงการขึ้นทะเบียนมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาติ โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • งานมหกรรมวัฒนธรรมแห่งชาติ - Thailand Cultural Expo โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • รางวัลเพชรในเพลง โดยกรมศิลปากร
  • งานเทศกาลภาพยนตร์อาเซียนแห่งกรุงเทพมหานคร - Bangkok ASEAN Film Festival
  • งานเทศกาลศิลปะแห่งกรุงเทพ - Bangkok Art Festival: BAF โดยสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย
  • รางวัลประกาศยกย่องเชิดชูเกียรติบุคคลเป็นปูชนียบุคคลด้านภาษาไทย ผู้ใช้ภาษาไทยดีเด่น ผู้ใช้ภาษาไทยถิ่นดีเด่น และผู้มีคุณูปการต่อการใช้ภาษาไทย โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • รางวัลผู้ทำคุณประโยชน์ต่อพระพุทธศาสนา รางวัลเสาเสมาธรรมจักร โดยกรมการศาสนา
  • กิจกรรมสวดมนต์ข้ามปี โดยกรมการศาสนา
  • โครงการสรรหาศิลปินร่วมสมัยดีเด่นรางวัลศิลปาธร โดยสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย
  • งานใต้ร่มพระบารมี. ปี กรุงรัตนโกสินทร์ โดยกระทรวงวัฒนธรรม
  • งานมหกรรมผลงานสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์ - Thai Media Fund Day โดยกองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์
  • โครงการศิลปินแห่งชาติ โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • รางวัลวัฒนคุณาธร โดยสำนักงานปลัดกระทรวงวัฒนธรรม
  • โครงการขึ้นทะเบียนมรดกภาพยนตร์ของชาติ โดยหอภาพยนตร์ องค์การมหาชน
  • โครงการรุกข มรดกของแผ่นดิน โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม
  • งานสมัชชาคุณธรรมแห่งชาติ โดยศูนย์คุณธรรม องค์การมหาชน